About the Hydro Scheme

Yn 2012 mewn partneriaeth â’r Ymddiriedolaeth Genedlaethol, tirfeddianwyr cadwyn y Carneddau, dechreuodd ARC ymchwilio i ddichonoldeb datblygu cynllun hydroelectrig ar Afon Anafon uwchlaw pentref Abergwyngregyn.

Yn dilyn trafodaethau cychwynnol, cafwyd cyfarfod i drafod y cynllun arfaethedig yn 2011. Mynychwyd y cyfarfod, dan gadeiryddiaeth ARC, gan gynrychiolwyr o’r Ymddiriedolaeth Genedlaethol, Awdurdod Parc Cenedlaethol Eryri, Cyngor Sir Gwynedd, Ynni’r Fro, Asiantaeth yr Amgylchedd a Chyngor Cefn Gwlad Cymru. Estynnwyd gwahoddiad hefyd i’r Comisiwn Coedwigaeth ac Ymddiriedolaeth Archaeolegol Gwynedd.

Roedd yr holl fudiadau oedd yn bresennol yn gefnogol i’r cynllun arfaethedig sydd â’r potensial i ddarparu incwm hir-dymor i gynnal datblygiad ac adnewyddiad mewn cymunedau lleol, i gefnogi gweithgarwch yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol ac i leihau ôl troed carbon yr ardal. Cafodd y cynnig ei gefnogi’n frwdfrydig hefyd gan Gyngor Cymuned Abergwyngregyn, a chan Gynghorydd y ward ar Gyngor Sir Gwynedd, Dafydd Meurig.

Yn y cyfarfod hwn, dywedodd cynrychiolydd Asianataeth yr Amgylchedd mai Dyffryn Anafon oedd y mwyaf addawol allan o dros 100 o safleoedd hydro arfaethedig a aseswyd yng Nghymru. Cytunwyd felly y byddai ARC a’r Ymddiriedlaeth Genedlaethol yn cyd-ariannu astudiaeth cyn-ddichonoldeb ar gyfer datblygiad prosiect hydroelectrig ar y safle.

Cafwyd canlyniadau cadarnhaol i’r astudiaeth hon, oedd yn dangos y potensial ar gyfer 500kW hydro, a hyn, ynghyd â chefnogaeth unfryd y gymuned mewn cyfarfod ymgynghorol agored i’r gymuned, a hybodd ARC i gynnig Prosiect Hydro Anafon ar gyfer Her Ynni Gymunedol y Cooperative yn 2012, cystadleuaeth a ddenodd 127 o geisiadau gan gymunedau ar draws y Deyrnas Unedig. Dewisiwyd Prosiect Anafon fel un o ddim ond saith enillydd, a’r unig un o Gymru, a derbyniodd wobr o werth £10,000 o gyngor ariannol, trefniannol a chyfreithiol ynghyd â thaliad ariannol o £10,000 yn ychwaneg.

Ar sail yr astudiaeth dichonoldeb rhagarweiniol, a chyda chymorth ariannol ar ffurf grantiau oddi wrth Ynni’r Fro, Sefydliad Waterloo a’r Ymddiriedolaeth Genedlaethol, mae astudiaeth dichonoldeb lawn ac asesiad amgylcheddol o’r safle, yn ogystal â gwaith dylunio rhagarweiniol ar y gored dderbyn a thŷ’r tyrbinau wedi eu cwblhau. Roedd yr astudiaeth dichonoldeb hon yn cynnwyd ymgynghoriadau gyda Scottish Power ac Asiantaeth yr Amgylchedd (Harddwch Naturiol Cymru erbyn hyn) ac o ganlyniad fe leihawyd yr allbwn arfaethedig i 270kW oherywdd goblygiadau cysylltu â’r grid a sensitifrwydd ecolegol y safle.

Cyflwynwyd ceisiadau felly am drwyddedau tyniad a llociad i Harddwch Naturiol Cymru ac am ganiatad cynllunio ar gyfer cynllun hydro 270kW i Adran Cynllunio Awdurdod Parc Cenedlaethol Eryri ym mis Gorffennaf 2013. Caniatâd cynllunio ym gafwyd yn Rhagfyr 2013, a thrwyddedau ar gyfer tynnu a impoundmnet rhoddwyd gan Cyfoeth Naturiol Cymru ar y 11 Awst, 2014.

Ar hyn o bryd, mae ARC yn ymwneud â negydu cytundebau efo tirfeddianwyr, yn chwilio am arian i dalu am y cysylltiad â’r grid, yn dylunio’r prosiect, yn sicrhau pecyn ariannol i adeiladu a rheoli’r cynllun, yn negydu cytundeb tyrbinau, yn paratoi pecynnau tendro sifil ac yn negydu cytundeb sifil. Mae’r Cwmni’n anelu at gynnig am gofrestru ar gyfer Porthi ar gyfer Tariff ym mis Mai 2014 ac mae’n gobeithio dechrau adeiladu’n nes ymlaen yn y flwyddyn.

DOD O HYD I NI

Mae'r pentref ym Mharc Cenedlaethol Eryri, ger cyffordd 13 o'r A55. Mae parcio am ddim ar gael ar waelod y pentref a pharcio am dâl yn nes at y rhaeadr.

CADWCH HYD AT DYDDIAD

Twitter           @Anafon_Hydro                                                         Facebook                         Ynni Anafon Energy Cyf

GWOBRAU